«Η πιο μεγάλη τιμωρία για τον άνθρωπο είναι να τον “παραδώσει” ο Θεός στο ίδιο θέλημά του. Στην εποχή μας, που απέρριψε τον Χριστό, κανείς δεν κατανοεί την ολοφάνερη αυτή δουλεία»
Άγιος Σωφρόνιος Σαχάρωφ
«Η πιο μεγάλη τιμωρία για τον άνθρωπο είναι να τον “παραδώσει” ο Θεός στο ίδιο θέλημά του. Στην εποχή μας, που απέρριψε τον Χριστό, κανείς δεν κατανοεί την ολοφάνερη αυτή δουλεία»
Άγιος Σωφρόνιος Σαχάρωφ
Η εικόνα ως φυλακή και ο άνθρωπος δέσμιος του μυαλού του.
Υπάρχουν άνθρωποι που δεν ζουν απλώς μια ζωή. Υποδύονται μια ζωή. Χτίζουν γύρω τους μια προσεκτικά επιμελημένη εικόνα, ένα κοινωνικά αποδεκτό πρόσωπο, ένα βιογραφικό ύφος ύπαρξης, όπου κάθε επιλογή, κάθε σχέση, κάθε δημόσια κίνηση και κάθε σιωπή υπηρετεί έναν μεγαλύτερο στόχο, να μη ραγίσει η εικόνα. Στην αρχή αυτό μπορεί να μοιάζει με πειθαρχία, φιλοδοξία ή κοινωνική ωριμότητα. Με τον καιρό, όμως, γίνεται κάτι βαθύτερο και πιο ασφυκτικό. Γίνεται ένας μηχανισμός αυτοεγκλωβισμού, όπου ο άνθρωπος παύει να αναρωτιέται τι πραγματικά θέλει και αρχίζει να σκέφτεται μόνο τι επιτρέπεται να θέλει, τι φαίνεται σωστό, τι ταιριάζει στο προφίλ του, τι υπηρετεί την καριέρα του, τι δεν διαταράσσει το αφήγημα που έχει κατασκευάσει για τον εαυτό του.
Η κοινωνική ζωή συχνά λειτουργεί σαν σκηνή. Ο άνθρωπος μαθαίνει από νωρίς να παρουσιάζει μια εκδοχή του εαυτού του ανάλογα με το περιβάλλον, το κοινό, τις προσδοκίες και τον ρόλο που θεωρεί ότι πρέπει να διατηρήσει. Αυτό από μόνο του δεν είναι αφύσικο. Όλοι, σε κάποιον βαθμό, προσαρμόζουμε τη συμπεριφορά μας. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η προσαρμογή γίνεται φυλακή. Όταν η εικόνα παύει να είναι ένα κοινωνικό εργαλείο και μετατρέπεται σε ταυτότητα. Όταν ο άνθρωπος δεν χρησιμοποιεί πια τη μάσκα για να κινηθεί μέσα στην κοινωνία, αλλά πιστεύει ότι χωρίς τη μάσκα δεν υπάρχει.
«Μαμά καί μπαμπά, τρία χρόνια τώρα εἶμαι σέ μιά κατάσταση κατάθλιψης. Καί μπορεῖ αὐτός ὁ κόσμος νά ἔχει τά ὡραῖα του, ἀλλά ἴσως ἕνας ἄλλος κόσμος νά εἶναι καλύτερος. Φέτος εἶναι ἡ χρονιά πού θά δώσω Πανελλήνιες ἐξετάσεις, ἀλλά φοβᾶμαι ὅτι δέν θά πάω καλά. Τό ξέρω ὅτι δέν θά πάω καλά καί ἔτσι θά καταλήξω μέ μιά δουλειά πού δέν θά μοῦ δίνει λεφτά. Πλέον δέν μέ εὐχαριστεῖ τίποτα ἀπό τή ζωή. Δέν μπορῶ νά δῶ τίποτα θετικό. Μαμά καί μπαμπά, δέν θέλω πιά νά ζῶ. Αὐτός ὁ κόσμος δέν εἶναι πιά γιά μένα»…
Τί κόσμο ἔχουμε ἑτοιμάσει γι’ αὐτά τά παιδιά; Πῶς δυό κορίτσια δεκαεπτά ἐτῶν φοροῦν τά ἀκουστικά τους καί πηδοῦν στό κενό ἀπό τήν ταράτσα τῆς πολυκατοικίας τους, ἔχοντας προσχεδιάσει τό ἀπονενοημένο διάβημα; Πῶς ἔχουμε καταφέρει νά κάνουμε ἐφιάλτη ἀκόμη καί τίς Πανελλήνιες;
Θρίαμβος τοῦ κυνισμοῦ
Κάποτε, στό μεσουράνημα τοῦ γουοκισμοῦ, εἶχαν διαβληθῆ κάποιες λέξεις ὡς ἀκατάλληλες πρός χρήση ἀπό τούς ἀνθρώπους, πού εἶχαν εὐαισθησία στά δικαιώματα ὅλων τῶν συνανθρώπων τους, δικαίων καί ἀδίκων. Γι’ αὐτό γινόταν προσπάθεια, μέσα μάλιστα καί ἀπό πανεπιστημιακά μαθήματα σέ ἐκπαιδευτικούς, νά ἀντικατασταθοῦν οἱ λέξεις αὐτές μέ ἄλλες λέξεις ἤ καί μέ περιφραστικές διατυπώσεις. Γίνονταν διάφορες προτάσεις. Γιά παράδειγμα: ἀντί κλέφτης, νά λέμε αὐτός πού νομίζει ὅτι ὅλα ἀνήκουν σέ ὅλους, ἀντί γιά ζητιάνος, νά λέμε αὐτός πού ζητᾶ ἰδιωτική χρηματοδότηση, ἐπίσης τόν πρωτόγονο νά τόν λέμε ἄνθρωπο μέ διαφορετική κουλτούρα καί τό πιό φρικτό: τόν κανιβαλισμό νά τόν ὀνομάζουμε ἐνδοφυλετική βρώση.
Στίς μέρες μας ὅλα αὐτά ἔχουν γίνει παρελθόν καί τά διαβάζουμε ὡς κάποια ἀστεῖα ἀνέκδοτα. Δέν ἦταν ἀνέκδοτα. Ἦταν ἡ ὑπερβολή πού μᾶς ἔφερε στό ἄλλο ἄκρο. Τώρα πιά δέν φοβόμαστε τίς λέξεις, ὅσο ἄγριες καί ἀπάνθρωπες καί ἄν εἶναι. Ἡ ἀφοβία μάλιστα ἔφθασε νά γίνη κυνισμός.
Επιλογή και διασκευή ψυχωφελών κειμένων από το βιβλίο “ΑΜΑΡΤΩΛΩΝ ΣΩΤΗΡΙΑ” του μοναχού Αγαπίου Λάνδου του Κρητός
Οι αρετές
Με πολλή σοφία και γνώση ο προφήτης Δαβίδ ορίζει το διπλό περιεχόμενο της ενάρετης πολιτείας, όταν συμβουλεύει: “Φύγε μακριά από το κακό και κάνε το αγαθό” (Ψαλμ. 33:15). Για την αποφυγή του κακού γράψαμε αρκετά στο πρώτο μέρος. Στο δεύτερο θα γράψουμε για την τέλεση του αγαθού, την άσκηση των αρετών, καθώς και για την τελική Κρίση, τον παράδεισο και την κόλαση.
Θα ξεκινήσουμε, κάνοντας μια στοιχειώδη ιεράρχηση των αρετών, για να ξέρεις ποιες είναι οι ανώτερες και σπουδαιότερες.
«Τοὺς Θεοφόρους Πατέρας ἀνευφημήσωμεν…»
Τὴν Κυριακὴ πρὶν ἀπὸ τὴν ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς, τῆς ἑορτῆς δηλαδὴ τῆς Ἁγίας Τριάδος καὶ τοῦ κατ’ ἐξοχὴν ἑορταζομένου αὐτῆς προσώπου, τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἡ Ἐκκλησία μας ὥρισε νὰ ἑορτάζεται ἡ μνήμη τῶν 318 Πατέρων τῆς Α’ Οἰκουμενικῆς Συνόδου.