“Πᾶς ἄνθρωπος ψεύστης” (Πρωτοπρ. Θωμάς Βαμβίνης)

ΘΕΟΛΟΓΙΑ

Στόν 115ο Ψαλμό ὁ Δαβίδ μᾶς λέει μιάν ἀλήθεια πού δύσκολα μποροῦμε νά ἀφομοιώσουμε καί εὔκολα μποροῦμε νά παρανοήσουμε. Διαβάζουμε: «Ἐπίστευσα, διὸ ἐλάλησα· ἐγὼ δὲ ἐταπεινώθην σφόδρα. Ἐγὼ δὲ εἶπα ἐν τῇ ἐκστάσει μου· πᾶς ἄνθρωπος ψεύστης». Αὐτοί εἶναι οἱ δύο πρῶτοι στίχοι τοῦ ἐν λόγῳ Ψαλμοῦ, στούς ὁποίους παρατηροῦμε ὅτι ἡ πρώτη λέξη εἶναι τό ρῆμα «ἐπίστευσα» καί ἡ τελευταία τό ἐπίθετο ἤ οὐσιαστικό «ψεύστης». Ἑρμηνεύοντας τούς στίχους αὐτούς οἱ ἅγιοι Πατέρες μᾶς λένε πολύ σημαντικά πράγματα γιά τήν πίστη, ἀλλά καί τήν ἐπίγνωση τῆς καταστάσεως τοῦ πεπτωκότος ἀνθρώπου.

Σ’ ἕναν ἀναγνώστη τοῦ Ψαλμοῦ πού διαβάζει αὐτούς τούς στίχους πολύ πρόχειρα, ἡ προσοχή του προσελκύεται περισσότερο ἀπό τό «πᾶς ἄνθρωπος ψεύστης». Αὐτό δικαιολογεῖται στίς μέρες μας, ἀφ’ ἑνός μέν ἀπό τόν πληθωρικό ἀλληλοαναιρούμενο δημόσιο λόγο πολλῶν παραγόντων τοῦ δημόσιου βίου, ἀφ’ ἑτέρου δέ ἀπό τήν κατάσταση πού ἔχει δημιουργήσει ἡ ἀσύνετη χρήση τῆς λεγόμενης «τεχνητῆς νοημοσύνης», πού ὁδηγεῖ τά πράγματα στό σημεῖο νά μήν ξέρη κανείς ποιά ἀνάρτηση τοῦ διαδικτύου εἶναι ἀληθινή καί ποιά ψεύτικη. Κυκλοφοροῦν στό διαδίκτυο βίντεο μέ πλαστές ἱστορίες, μέ πρόσωπα τῆς ἐπικαιρότητας πού μεταδίδουν δῆθεν διάφορα μηνύματα, διατυπώνουν ἀπόψεις ἤ ἀκόμη παρουσιάζονται ὡς διαφημιστές διαφόρων προϊόντων﮲ καί ὅλα αὐτά κατασκευάζονται ἐν ἀγνοίᾳ τους, ἀπό μιά φωτογραφία τους, μέ τήν μίμηση τῆς φωνῆς τους καί ὁρισμένων χαρακτηριστικῶν κινήσεων τοῦ σώματός τους. Ὁπότε, ὅταν βλέπη κανείς ἕνα βίντεο, πού μιλᾶ ἀκόμη καί γιά σοβαρά θέματα μέ ἐπιχειρήματα καί σωστή δομή τοῦ λόγου, δέν γνωρίζει ἄν εἶναι ἀληθινό ἤ ψεύτικο. Δέν γνωρίζει ἄν, γιά παράδειγμα, ὁ καθηγητής πού φαίνεται ὅτι μιλάει εἶναι ἕνας πραγματικός ἄνθρωπος καί ὄχι μιά κατασκευή τοῦ ὑπολογιστῆ. Καί δέν ξέρει ἄν πρέπει νά δεχθῆ αὐτά πού λέει ὡς ἀληθινά ἤ πλαστά, ὡς στοιχεῖα ἔρευνας καί ὄχι κατασκευές κάποιου ἐπιτήδειου, πού θέλει νά περάση στούς μή εἰδικούς ἀπόψεις πού ἱκανοποιοῦν δικές του σκοπιμότητες.

Διαβάστε περισσότερα »

Το πρωτείο της ευφυΐας στον νεο-αρειανισμό: Σκέψεις πάνω στη σύγχρονη φιλοσοφία της παιδείας (Αντώνης Σμυρναίος, Καθηγητής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας)

ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ

Ο άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς απέδωσε κάποτε στον σύγχρονο πολιτισμό τα χαρακτηριστικά ενός νεο-αρειανισμού. Σύμφωνα με τον Σέρβο αυτόν άγιο του 20ού αιώνα, στο βιβλίο του Άνθρωπος και Θεάνθρωπος, ο «αρειανισμός δεν έχει ακόμη ταφεί, σήμερα είναι περισσότερο της μόδας παρά ποτέ άλλοτε… Έχει διαχυθεί ως ψυχή στο σώμα της σύγχρονης Ευρώπης… Με τη ζύμη του αρειανισμού έχει ζυμωθεί και η φιλοσοφία της Ευρώπης και η επιστήμη της και ο πολιτισμός της και εν μέρει η θρησκεία της»[1]. Κατά τον άγιο Ιουστίνο, η πηγή αυτού του νεο-αρειανισμού είναι το γεγονός ότι ο δυτικός άνθρωπος κατέστησε τον εαυτό του μέτρο όλων των πραγμάτων και ο,τιδήποτε υπερχειλίζει και υπερβαίνει τον έλεγχό του το αρνείται και το απαξιώνει.

Στο πλαίσιο λοιπόν αυτό θα επιχειρήσουμε να προσδιορίσουμε ένα από τα θεμελιώδη χαρακτηριστικά γνωρίσματα αυτού του πνεύματος, που θεωρούμε ότι είναι το πρωτείο της ευφυΐας και να το συνδέσουμε με κάποιες σκέψεις πάνω στη σύγχρονη φιλοσοφία και πράξη της εκπαίδευσης. Τι είναι άραγε το πρωτείο της ευφυΐας; Διαβάστε περισσότερα »

Η αφαίρεση της αγέννητης ζωής υπό το πρίσμα της Ηθικής και του Δικαίου (π. Ηλίας Γ. Διακουμάκος, Πρεσβύτερος)

ΒΙΟΗΘΙΚΗ

Η στοιχειακή αποδόμηση του «εγώ» και του άλλου, την οποία καμία ιδεολογική επιλογή, κανένας δικαιωματισμός, λόμπι, πολιτική ή νομική απόφαση δεν μπορεί να εκλογικεύσει

Διαβάστε περισσότερα »

Δύση: Η αρχή της τελικής πτώσης (Γιώργος Ν. Παπαθανασόπουλος)

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Ο γνωστός Γάλλος λόγιος Εμμανουέλ Τοντ, συγγραφέας και του βιβλίου «Η ήττα της Δύσης» που κυκλοφορεί και στα ελληνικά (Έκδοση «Πεδίο») σε συνέντευξή που είχε δώσει στην γαλλική εφημερίδα «Λε Φιγκαρό» (13-14/1/2024, σελ. 18) μίλησε για την επερχόμενη τελική πτώση της Δύσης. Ως αιτία αυτής της εξέλιξης θεωρεί την κατάρρευση του προτεσταντισμού γενικώς και ειδικότερα, στις χώρες οι οποίες λόγω του κοσμικού πνεύματος και της «ηθικής» του αναπτύχθηκαν βιομηχανικά και οικονομικά, κάτι που περιγράφει ο Μαξ Βέμπερ στο βιβλίο του «Η προτεσταντική ηθική και το πνεύμα του καπιταλισμού». Υπενθυμίζεται ότι μεταξύ αυτών των χωρών είναι η Αγγλία, οι ΗΠΑ, η Γερμανία, και αυτές της Σκανδιναβίας.

Ο προτεσταντισμός, στους τύπους, λέγεται χριστιανικός. Στην ουσία του είναι ένα σύνολο διαφόρων κοσμικών «συλλόγων», του τύπου ροταριανών, σοροπτιμιστριών κ.α., και είναι πλήρως αφομοιωμένος στη μετανεωτερικότητα και στην εγωιστική αντίληψη του κόσμου. Σημειώνεται ότι στο αναφερθέν βιβλίο του ο αγνωστικιστής Βέμπερ προέβλεψε ότι οι επιστήμονες στη Δύση θα εξελιχθούν σε «επαγγελματίες δίχως συνείδηση, σε ηδονιστές χωρίς καρδιά και αυτά τα μηδενικά θα νομίζουν ότι είναι η πεμπτουσία της επιστήμης…».

Διαβάστε περισσότερα »

Κυριακή Θ’ Ματθαίου: Εκκλησία και ανανέωση († Πρωτοπρ. Γεώργιος Δ. Μεταλληνός)

ΘΕΟΛΟΓΙΑ

Ἀποστολικό ἀνάγνωσμα (Α΄ Κορ. γ΄ 9-17)

«ἕκαστος δέ βλεπέτω πῶς ἐποικοδομεῖ…»

Ὁ Ἀπ. Παῦλος, μιλῶντας σήμερα γιά «ἐποικοδομή» καί γιά τό «θεμἐλιο» τῆς ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας, μᾶς βοηθεῖ νά συλλάβουμε Ὀρθόδοξα – ἐκκλησιαστικά τήν ἔννοια τῆς ἀνανεώσεως.

Διαβάστε περισσότερα »

Powered by WordPress and ShopThemes