Πατέρας· η ήρεμη δύναμη (Μερόπη Ν. Σπυροπούλου, Ομότιμη Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Αθηνών)

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

«Να διδάσκεις χωρίς να το δείχνεις,

να πείθεις χωρίς να πιέζεις,

και να οδηγείς

χωρίς να σπρώχνεις».
Μ. ΠΑΛΛΑΝΤΙΟΣ

 

Γίνεται, επομένως, αντιληπτό το πόσο σημαντικός, πολύτιμος και αναντικατάστατος είναι ο ρόλος που παίζει ο πατέρας στη ζωή της οικογένειας και στην προσωπικότητα των παιδιών. Και δεν είναι καθόλου ανεξήγητο το ότι, παρά τις όποιες αλλαγές επέφερε η βιομηχανική και μεταβιομηχανική εποχή στη ζωή της γυναίκας, τα συναισθήματα των παιδιών για τους γονείς τους δεν έχουν αλλάξει. Η μητέρα εξακολουθεί να είναι για το παιδί η ζεστή και γλυκιά αγκαλιά, για φροντίδα και παρηγοριά, ενώ ο πατέρας αντιπροσωπεύει – θέλουν να αντιπροσωπεύει – την ήρεμη δύναμη, τη σιγουριά, την ασφάλεια και την προστασία.

Διαβάστε περισσότερα »

Λιτανεία ή παρέλαση; (π. Βασίλειος Θερμός)

ΑΝΕΠΙΚΑΙΡΑ

[…] Το ήθος της λιτανείας προοριζόταν να είναι δοξολογικό-ικετευτικό και αντ’ αυτού έγινε επιδεικτικό, όπως (εν μέρει) αναμένεται να είναι το ήθος της παρέλασης! Ο καθένας μας εδώ ας μαρτυρήση την εμπειρία του. Κληρικοί «φορεμένοι» και ψάλτες πορευόμαστε κοιτώντας δεξιά και αριστερά, ενίοτε χαιρετώντας γνωστούς μας με νεύματα (καμιά φορά και με φωνές!), ή συζητούμε μεταξύ μας περί ανέμων και υδάτων. Μαρτυρούν γι’ αυτό παρευρισκόμενοι πιστοί που συμβαίνει άθελά τους να ακούν κληρικούς κατά τη λιτάνευση να συζητούν για ιδιωτικές τους υποθέσεις ή να σχολιάζουν άλλους ή να αστεΐζωνται ή…

Διαβάστε περισσότερα »

Κάηκαν τα δάση, χάθηκαν περιουσίες, πόνεσαν άνθρωποι… και κάποιοι βρήκαν την ευκαιρία να ειρωνευτούν ακόμη και την ελπίδα (Στυλιανός Καβάζης)

ΑΝΕΠΙΚΑΙΡΑ

«Τί γὰρ ὠφελήσει ἄνθρωπον, ἐὰν κερδήσῃ τὸν κόσμον ὅλον…» (Μαρκ. 8,36).

«Απάνω σ’ αυτό το χαμοβούνι, στην κορφή του, είναι χτισμένο ένα εκκλησάκι, ο άγιος Γιάννης ο Πέλικας. Απ’ όλα τούτα τα εξωκκλήσια ο άγιος Γιάννης είναι για μένα το πιο αγαπημένο. Στη χαμηλή την πόρτα από πάνω βρίσκεται μια μικρή θυρίδα, και μέσα είναι ζωγραφισμένος ο άγιος Γιάννης ο Πρόδρομος. Τον κυττάζεις μονάχα και ησυχάζουνε τα φυλοκάρδια σου, φεύγουνε από μέσα σου οι στενοχώριες, καθαρίζει κι’ αλαφρώνει η καρδιά σου, γίνεσαι αξέγνοιαστος σαν το παιδί από τη χαρά.». (Κυρ Φώτης Κόντογλου)

Το τελευταίο διάστημα βλέπω ξανά μια εικόνα που επαναλαμβάνεται σχεδόν ευλαβικά σε κάθε μεγάλη πυρκαγιά. Ένας τόπος που μέχρι χθες έσφυζε από ζωή, μέσα σε λίγες ώρες γίνεται στάχτη. Δέντρα μαυρισμένα, σπίτια καμένα, άνθρωποι συγκλονισμένοι να κοιτούν σιωπηλοί την καταστροφή και μέσα σε αυτό το τοπίο του πόνου, ένα μικρό εκκλησάκι μένει όρθιο.
Βλέπω ανθρώπους ανάμεσα στα αποκαΐδια να κάνουν τον σταυρό τους, να δακρύζουν και να δοξάζουν τον Θεό και να παίρνουν δύναμη γι’ αυτό το μικρό σημάδι που οι ίδιοι αισθάνονται ως ελπίδα.

Προφανώς δεν πανηγυρίζουν για την καταστροφή. Δεν χαίρονται επειδή χάθηκε ένα δάσος. Δεν ξεχνούν τον πόνο των ανθρώπων. Απλώς, μέσα στο σκοτάδι, κρατούν ένα μικρό φως και τότε εμφανίζεται η άλλη φωτιά. Η φωτιά των απαξιωτικών και ειρωνικών σχολίων. «Θαύμα! Κάηκε ολόκληρο το δάσος, μα σώθηκε το εκκλησάκι!».

Διαβάστε περισσότερα »

Λόγος εις την απόδοση της εορτής της Κοιμήσεως της Θεοτόκου († π. Κωνσταντίνος Στρατηγόπουλος)

ΘΕΟΛΟΓΙΑ

Σήμερα αποδίδεται η εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Και όπως συμβαίνει, αν έχουμε παρατηρήσει καλά τον λειτουργικό τρόπο των αναγνωσμάτων, σε κάθε Θεομητορική εορτή αναγιγνώσκονται τα αναγνώσματα, αποστολικό τε και ευαγγελικό, που πριν από λίγο ακούσατε. Θαρρείς και η γιορτή δεν εναλλάσσεται, θαρρείς και τα γεγονότα δεν είναι ποικίλα, αλλά τα αναγνώσματα είναι ολόιδια.

Αποδίδοντας  λοιπόν τη γιορτή της Παναγίας, να προσεγγίσουμε λίγο την θεολογική υφή των αναγνωσμάτων, για να καταλάβουμε καλύτερα το προβαλλόμενο, που είναι το πρόσωπο της Παναγίας. Και μέσα από Αυτή – μιας και Εκείνη είναι η Παναγία, καλύπτει δηλαδή όλες τις δυνατότητες εκφράσεως όλων των αγίων – μέσα  μέσα εκεί θα βρεθούν όλοι οι άγιοι, όλοι οι ζώντες εν τη Εκκλησία, ζώντες και νεκροί, και όλοι εμείς που αγωνιζόμαστε για να πιάσουμε τα μέτρα της αγιότητας, κάτω από αυτή τη μεγάλη κάλυψη της Παν-αγίας, που αποκαλύπτει τη δυνατότητα της ποικιλίας όλων των χαρισμάτων.

Τα αναγνώσματα λοιπόν τα πολύ γνωστά των Θεομητορικών Εορτών, είναι, στην μεν περίπτωση του Αποστόλου, το ανάγνωσμα από την Επιστολή προς Φιλιππησίους το οποίο ομιλεί για την κένωση του Χριστού – το ακούσαμε πριν από λίγο, «ἑαυτὸν ἐκένωσεν μορφὴν δούλου λαβών». Το δε ευαγγελικό ανάγνωσμα είναι το πολύ γνωστό, από τις παρακλήσεις μάλιστα, της Μάρθας και της Μαρίας, που η μία διακονεί και η άλλη, απ’ ό,τι φαίνεται, κάθεται «παρὰ τοὺς πόδας τοῦ Ἰησοῦ». Τι θέλουν λοιπόν να φωνάξουν αυτά τα κείμενα σε εμάς και τι θέλουν να προσδιορίσουν στη ζωή μας μέσα από το πρόσωπο της Παναγίας;

Διαβάστε περισσότερα »

Η πίστη ως μαρτυρία, αγώνας και τρόπος ύπαρξης (π. Ηλίας Γ. Διακουμάκος, Πρεσβύτερος)

ΘΕΟΛΟΓΙΑ

Πρόλογος

Από την ομολογία στη ζωή

Η χριστιανική πίστη δεν γεννήθηκε ως σύστημα ιδεών, ούτε ως ηθικός κώδικας συμπεριφοράς. Γεννήθηκε ως ζωή. Ως σχέση του ανθρώπου με τον ζώντα Θεό, ως πρόσκληση σε μεταμόρφωση της υπάρξεως.

Στους καιρούς μας, ίσως περισσότερο από κάθε άλλη εποχή, η μεγαλύτερη πρόκληση δεν είναι η άρνηση του Θεού, αλλά η αλλοίωση της μαρτυρίας Του. Ο Χριστός δεν αμφισβητείται μόνο από εκείνους που βρίσκονται έξω από την Εκκλησία, αλλά –και αυτό είναι βαρύτερο– παραμορφώνεται συχνά μέσα από μια πίστη που περιορίζεται στα λόγια και δεν φτάνει ποτέ στην καρδιά καί στη ζωή.

Το παράπονο του Χριστού προς τους πιστούς δεν είναι λόγος καταδίκης, αλλά κραυγή αγάπης. Δεν ζητά τυπική ευσέβεια, αλλά ύπαρξη αληθινή. Δεν αναζητά τέλειους ανθρώπους, αλλά καρδιές που Τον εμπιστεύονται και αγωνίζονται να ζουν «ἐν Χριστῷ».

Το παρόν έργο επιχειρεί να βαδίσει αυτόν τον δρόμο. Να μετακινήσει το κέντρο βάρους από την εξωτερική ομολογία στην εσωτερική ζωή. Από τη συνήθεια της πίστης στην εμπειρία της σχέσης. Από τον λόγο περί Χριστού στη ζωή «ἐν Χριστῷ».

Τα κεφάλαια που ακολουθούν δεν φιλοδοξούν να προσφέρουν θεωρητικές απαντήσεις, αλλά να φωτίσουν στάσεις ζωής. Να δείξουν ότι η πίστη είναι εμπιστοσύνη, η χριστιανική ταυτότητα είναι πορεία, και ο πνευματικός αγώνας δεν είναι βάρος, αλλά τόπος ελευθερίας και χάριτος.

Σε έναν κόσμο που συχνά συγχέει τη δύναμη με την επιβολή και την αλήθεια με την επιτυχία, η χριστιανική ζωή καλείται να γίνει σιωπηλή μαρτυρία ενός άλλου τρόπου υπάρξεως. Όχι με θόρυβο, αλλά με φως. Όχι με καταγγελία, αλλά με μεταμόρφωση.

Εάν ο λόγος αυτός συμβάλει, έστω και ελάχιστα, στο να στραφεί η καρδιά από τα χείλη προς το βάθος, από την αυτάρκεια προς την εμπιστοσύνη, τότε θα έχει επιτελέσει τον σκοπό του.

Γιατί η αληθινή θεολογία δεν τελειώνει στο χαρτί. Συνεχίζεται στη ζωή.

Διαβάστε περισσότερα »

Powered by WordPress and ShopThemes