«Αυτή είναι η έννοια του να σταυρώσει κανείς τη σάρκα με τα πάθη: να γίνει ο άνθρωπος εντελώς αδρανής προς οτιδήποτε δεν ευαρεστεί τον Θεό»
Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς
«Αυτή είναι η έννοια του να σταυρώσει κανείς τη σάρκα με τα πάθη: να γίνει ο άνθρωπος εντελώς αδρανής προς οτιδήποτε δεν ευαρεστεί τον Θεό»
Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς
Και ότι δεν πρέπει να τηρούμε και να αποδεχόμαστε με προθυμία την ωφέλεια της νηστείας στην πρώτη και μόνο εβδομάδα των νηστειών, αλλά είναι απαραίτητο να διατηρούν οι αγωνιστές την ίση και την ίδια προθυμία σε όλες τις εβδομάδες των νηστειών.
Αδελφοί και πατέρες, έπρεπε βέβαια να πούμε εμείς την περασμένη Κυριακή αυτά που τώρα πρόκειται να ειπωθούν από μας στην αγάπη σας. Αλλά, επειδή γνώριζα ότι όλο το χριστιανικότατο πλήθος, εννοώ το πλήθος των μοναχών και των λαϊκών, ο καθένας από μας τους πιστούς δηλαδή, υποδέχεται στην αγία και πρώτη εβδομάδα των νηστειών με θερμή προθυμία το καλό της νηστείας και ο καθένας βάζει εκούσια στον τράχηλό του χωρίς εξαίρεση το ζυγό της, και κανείς δεν είναι, ούτε από εκείνους που έχουν απελπισθεί εντελώς για τη σωτηρία τους και συμπεριφέρονται με αφοβία και με καταφρόνηση του Θεού, που να απορρίπτει σ’ εκείνη την εβδομάδα το νόμο της νηστείας και να μην εγκρατεύεται περισσότερο και ο ίδιος, όσο εξαρτάται από τον εαυτό του, μαζί με όλους τους άλλους, έρχομαι λοιπόν σήμερα να πω σ’ εσάς σύντομα και λιγοστά λόγια εξαιτίας της παρούσας περιόδου.
Επειδή δηλαδή, όπως ειπώθηκε, όλοι οι πιστοί διανύουν με αγώνα την πρώτη εβδομάδα των νηστειών, που πέρασε, όταν όμως αυτή περάσει και φθάσει το Σάββατο, επειδή και η Εκκλησία του Θεού συμβαίνει να εορτάζει από παράδοση την εορτή του αγίου μεγαλομάρτυρα Θεοδώρου, ή, μάλλον, να πω, την παράδοξη σωτηρία που έγινε από τον Θεό για τον πιστότατο λαό με την μεσολάβησή του, και επίσης, επειδή την Κυριακή, τελώντας την εορτή της ορθόδοξης πίστης, ψάλλουμε ευχαριστήριους ύμνους στον πανάγαθο Θεό μας, ο Πονηρός, που πάντοτε φθονεί τα καλά εισχωρώντας κρυφά στον καθένα από τους πιστούς και δεσμεύοντάς τον με τη ραθυμία και την αμέλεια, χωρίς να γίνεται ορατός, πείθει τον καθένα να απορρίψει καταφρονητικά από τον εαυτό του τον σωτήριο ζυγό της νηστείας και να επιστρέψει στην προηγούμενη συνήθεια˙ γι’ αυτό σας θυμίζω σήμερα και παρακαλώ την αγάπη σας και την πατρότητά σας να μην υπακούσετε διόλου στον εχθρό, ούτε να παρασυρθείτε από την κακή συνήθεια της αχόρταγης γαστριμαργίας, ούτε να επιστρέψετε στην παλαιά και μακρόχρονη εκπλήρωση των κακών επιθυμιών, αλλά ας τιμήσουμε και αυτή τη δεύτερη εβδομάδα των νηστειών, όπως τιμήσαμε την πρώτη, και στη συνέχεια και όλες τις υπόλοιπες εβδομάδες.
Ὅλες οἱ ἀρετές, καλοί μου φίλοι, καὶ γενικὰ ὅλες οἱ ἐντολὲς τοῦ Θεοῦ, εἶναι ὁπωσδήποτε εὐεργετικὲς γιὰ τὸν ἄνθρωπο. Χωρὶς αὐτὲς οὔτε κἄν νὰ ζήσει δὲν μπορεῖ! Δὲν κάνουν καλὸ μόνο στὴν ψυχή μας, ὁπότε ἔχουν καὶ ἀντίκτυπο αἰώνιο, ἀλλὰ καὶ στὶς σχέσεις μας μὲ τοὺς ἄλλους, στὴν καθημερινότητά μας, ἀκόμη δὲ καὶ στὴν σωματικὴ καὶ τὴν ψυχική μας ὑγεία. Σὲ αὐτὲς συμπεριλαμβάνεται βέβαια καὶ ἡ καλωσύνη. Ἡ ὁποία δὲν εἶναι μία… ἀφηρημένη ἔννοια, ἀλλὰ μία ἀρετὴ μὲ ἐξαιρετικὴ δύναμη. Ἀκόμη καὶ μία μικρὴ πράξη καλωσύνης μπορεῖ νὰ κάνει τὴ διαφορὰ γιὰ ἐκείνους ποὺ τὴν παρέχουν, πέραν ἀπὸ ἐκείνους ποὺ τὴν δέχονται. Αὐτὰ πλέον δὲν τὰ λένε μόνον οἱ πιστοί, ἀλλὰ καὶ αὐτὲς ἀκόμη οἱ ἐπιστημονικὲς ἔρευνες καὶ μελέτες. Ἀξίζει νὰ τὸ δοῦμε, παίρνοντας τὰ πράγματα μὲ τὴ σειρά τους…
Υπάρχει μία τάξη ανθρώπων, η οποία φέρει σταυρό, τον οποίο δεν τον έφτιαξε η τάξη αυτή, αλλά τον επέτρεψε ο Θεός. Πόσοι τώρα είμαστε στην κατάσταση αυτή, δεν ξέρω.
Για να έχει τέτοιο σταυρό ο άνθρωπος, πρέπει να είναι τύπος Παύλου. Πρέπει να είναι τύπος Ιώβ. Ο Παύλος γράφοντας στους Εβραίους, λέει για τις θλίψεις αυτές· δεν είναι άξιος ο κόσμος για αυτές τις θλίψεις. Εμείς δεν είμαστε Παύλοι, τους φτιάχνουμε μόνοι μας τους πειρασμούς. Τους φτιάχνουμε μόνοι μας τους σταυρούς. Του Παύλου του επέτρεψε να υπάρχει άγγελος Σατάν, για να τον κολαφίζει, για να μην υπεραίρεται (υπερηφανεύεται) για τις πολλές αποκαλύψεις του. Είχε ανέβει πολύ ψηλά ο Παύλος. Και όταν ανεβεί πνευματικά ψηλά ο άνθρωπος, επιτρέπει ο Θεός κάποιο πειρασμό, ώστε να βρίσκεται σε μετριοφροσύνη. Να αναγκαστεί έπειτα να χαμηλώσει. Εμείς όμως δεν είμαστε στην περίπτωση αυτή, αλλά και δεν πρέπει πολλές φορές να λέμε ότι φταίει ο Θεός. Δεν ξέρουμε, αν ένας σταυρός σε ένα σπίτι είναι καλός ή όχι. Εκείνο το οποίο εμείς μπορούμε να εξετάσουμε, είναι ποιος τον έφτιαξε. Τον έφτιαξα εγώ ή τον επέτρεψε ο Θεός για κάποιο καλό. Θα σας πω ένα περιστατικό σχετικό με αυτό.
Τὸ τραγούδι «Φέρτο» ποὺ θὰ ἐκπροσωπήσει φέτος τὴν Ἑλλάδα στὸν διαγωνισμὸ τῆς Γιουροβίζιον (Eurovision), προκάλεσε ποικίλες ἀντιδράσεις. Ὅμως, πέρα ἀπὸ τὴν ἐπιφανειακὴ ἀνάγνωση τῶν στίχων καί τῆς ὃλης σύλληψης (concept) τοῦ ἒργου, ὀφείλουμε νὰ προσεγγίσουμε βαθύτερα τὸ κοινωνικὸ καὶ ὑπαρξιακὸ πλαίσιο μέσα στὸ ὁποῖο γεννήθηκε.
Ἀγαπητοί μου χριστιανοί,
Ἡ Κυριακή, εἶναι ἡ πρώτη ἡμέρα τῆς ἑβδομάδος καί ἔλαβε τό ὄνομα ἀπό τόν Κύριον, τόν Χριστόν, ἡμέρα, ὡς ἀφιερωμένη στήν ἀνάμνηση τῆς Ἀναστάσεώς Του. Ἑορταστικῶς, μάλιστα ἡ Κυριακή εἶναι ἡ ἀρχαιοτέρα τῶν χριστιανικῶν ἑορτῶν. Ἑορταζόταν ἀπό τούς πρώτους χριστιανούς ὡς χαρμόσυνος ἡμέρα, κατά τήν ὁποία οἱ χριστιανοί συνήθιζαν νά συνέρχωνται γιά νά τελέσουν τήν Θ. Λειτουργία. Διαβάζουμε στό ἀρχαιότατο κείμενο, τίς «Ἀποστολικές Διαταγές»: «Τήν ἀναστάσιμον τοῦ Κυρίου ἡμέραν τήν Κυριακήν φαμέν, συνέρχεσθε ἀδιαλείπτως, εὐχαριστοῦντες τῷ Θεῷ» (κεφ. Ζ’,λ’).
Προβάλλεται, λοιπόν, ἐπιτακτική ἡ ἀνάγκη τῆς καλλιέργειας τῆς συνειδήσεως, ὅτι ἡ Κυριακή εἶναι μία ξεχωριστή ἡμέρα τῆς ἑβδομάδος, τήν ὁποία οἱ πιστοί ὀφείλουν νά τήν τιμοῦν, ὅπως ἁρμόζει στήν χριστιανική διδασκαλία. Καί ἡ ὑψίστη τιμή, εἶναι ὁ ἐκκλησιασμός.